بنام او

ازکی بودم واز کی شدم

  از خدا بودم واز خلق شدم                که چنین در غم جان غرق شدم

 بخدا غیر خدا نیست ولی                   فکر من غافل از آنست ولی

  هرکه آمد ولی او در نظرم                وه که او ریخت چه خاکی بسرم

   این غم و رنج بشر جانکاه است          تاکه او بنده دون الله است

  شده مملوک خلایق یکسر                  غفلت خویش نیارد به نظر

چونکه مملوک شد از کودکیش              خوی اینگونه کند همرهیش

 ابتدا تکیه به مادر میکرد                    این زمان تکیه گهش صدهافرد

  اگر آن حالت کودک دیدی                  حال وبار همه را فهمیدی

 شتری میرود اندر بازار                      ای عجب مانده نهان از انظار

  اهل دل چونکه بگوید بنگر                  مستمع را زنگاهست حذر

 انس ما با کس و چیزاست حجاب            متعین شده از آن وخراب  

مرده سانیم زانس دگران                       انس حق محو شده یا که نهان

  گه که گویم سخنی با احباب                  ذهن آنها نرود در این باب

 اعتقادات قدیم و دانش                         دهد ادراک حقیقت کاهش  

در غیاب همگان نکته بدان                     از چه خواهی که بگوئی به کسان

گر کمالی نگری در دگران                     تکیه برآن نکن از روی گمان

 چه کس از تو به تو نزدیکتراست             از چه هرغیر ترا معتبر است

 

او من نیست!  

                         تکراری

 چون یکی همنوع خودرا باشهود                دیدم او  شد طور دیگر وانمود

  دیدم او یک واحدی غیر از منست              آنچه در پندارمن بود او نبود

 من همان من بودم وخارج از او                  او همان او بود اگردل میربود                

 برطرف شد لحظه ای وابستگی                   پس خدا رب من واو مینمود

 دفع شرک از راه بینش ممکنست                 ذهن من یکبار اینرا آزمود

 نیز جاه ومال وعلم و غیر آن                     بهرحال شرک ما باشد عمود

 من اگر خوف ونیازی داشتم                       دیده ام رخسار اورا میستود

 میشد او پاسخ به یک خوف ونیاز                 ارتباط واقعی دیگر نبود

 دیده شد در ارتباط  واقعی                          واحدیم ومستقل اندر وجود

یا اگر خودرا نپیچم برقیاس                          من کجا مشتاق اویم یا عنود

 کر کنم خود را من از کس اقتباس                  بر وجود خویش آرم پس جحود

  بودش خود را گرفتیم از کسان                     گرچه بود آن فیضی از رب ودود

حل شد اندر اشتراک ومحوشد                       وحدتم برخاک شرک آمد فرود  

خویشرا در دیگران چون دیده ایم                     این خسارتها که بینی رخ نمود

 بین ما باشد گسستی آشکار                            دیدن از دور است و هم گفت وشنود

 هر کسی خودرا بجا دید ودرست                     چشم دیگر سوی دنیا بر گشود

 برده سر شمشاد تو برآسمان                           خود نبینی در میان ابر ودود

  تا نگردی از شریکانت جدا                           چون توانی برخدا اری سجود

 بی تو یارب روزگار ما شب است                    درد ورنج ماست بی حد وحدود

  از فرا ق تو به اوهام اندریم                          حال زار ما مبادا در خلود

مرغ دل در نفس خود پروازی است                   تا بکی در این قفس دارد قعود

 رحمتی تا کار ما ممکن شود                           در نزول ما میسر کن صعود  

تو سمیعی و بصیری ورحیم                             ما کر وکور وکفوریم وکنود

  یادی آرم از رسول آخرین                              برمحمد باد وبرآلش درود

مقبل است آنکس که تلو انبیا                             دل به حق داد و زغیر آنرا زدود

  یانظر دارد به خالق آدمی                               یانظر دارد بخلقی از جمود  

گر نیابم ره به مقصد ای خدا                             سازو کار خلقتم دارد چه سود؟

  بس عجب باشد که در راهی خطیر                    اکثر ما غافلیم ودر رکود

 نزد مردم رفتم ودیدم همی                               هر کسی بندی به پایش میفزود

  راه درگاهت چنان بینم همی                             بسته باشد گوئیا بهر ورود  

هم برای جور وجنگ این ملل                             نه حماسه تعزیت باید سرود

  کردگارا مردم آزاده را                                    بر اسیران سروری بخشا زجود

  نفس ما را کم رمق کن کم رمق                           اهرمن رانیز با خیل وجنود

 

 از کجا زنده ایم

 زنده میداری تو مارا روز و شب               کردگارا غافلیم  ای صد عجب

  کار اعضای بدن با حکم تست                  جمله را کردی منظم از نخست

 چشم وگوش ودل به ما کردی عطا              ما کجا و درک نعمتها کجا

  روز وشب آری و بیداری وخواب             میرسانی رزق ما از نان وآب

جان ما با این هویتها زتست                       من کجا از خویشم این من هم زتست

 تو محیط وکاره ای ما هیچ هیچ                  هم بشر را گفته ای که سر مپیچ

 اختیار واقعی هیچم چونیست                     " ای عجب این معجبی من زچیست"

هر که خودرا کاره ای پنداشته است              توده جهلی بدل انباشته است

عضوی از اعضا اگر ماند زکار                   از تو پس بهبود داریم انتظار

  هرکسی کو برخلایق دل سپرد                   لاجرم بر مبدا خود پی نبرد

 ادعای قدرت ما ضعف ماست                     آن جدا بودن زحق است وبلاست

 قدرتی دیگر عطا کردی به ما                      کز حقیقت خیزد واز ماورا

مقبلی که بر چنین قدرت رسد                       خالی از کبر وغروراست وحسد

  او شجاع و مقتدر باشد همی                       که به تو دارد توکل هردمی

 اقتدار مومنان از لطف تست                         اقتداری برحق وراه درست 

 

 دل سپردن بر بشر

  باز میخواهم دهم دل بر بشر                        سروری را برگزینم در نظر  

هیچم و خواهم دهم برهیچها                          این دل و پیچی نهم بر پیچها

 من نیاوردم همی خود را پدید                        هستیم از جانبی دیگر رسید

 گرد وخاک فکر وشعرو گفتگو                       تیره میسازد فضای جستجو

 کودک از اول دهد دل را به غیر                     تا به آخر میکند اینگونه سیر

 مردمان زینرو به هم وابسته اند                       کردگار خود زخاطر برده اند

 هست اسمی از خدا مطرح فقط                       کیش اکثر برهمین شکل و نمط 

 

     عبد حق بودن  

هرکسی عبد است اگر خود غافلست             عبد حق بودن ولیکن مشکلست  

رنگ دیگر دارد و کیف دگر                      در رهش باید گذشت از صد خطر

 حق پرستی را چنین آسان مگیر                  برخودت باید همی گردی امیر

 آنکه در واقع به حق رو آورد                    از تمام خلق عالم بگذرد

 زانکه  مردم را نبیند کاره ای                     بنگرد یک عده آواره ای

  "زین مجازی مردمان تا نگذری                  از حقیقت برتو نگشاید دری" 

 

     من چیزی دیگرم  

من نه این شخصم که پندارم همی             من نه پندارم که شد بارم همی

  گاه میبینم که چیزی دیگرم                    گر مداوم بنگرم باشد بسم  

هستیت بنگر که از مخلوق نیست              دان که بنیادش زجای دیگریست

 هرکه این داند مغیر میشود                     اهل دل را این میسر میشود

 خویش خویشی واحدی اندر وجود           غیر حق بیجا دلت را در ربود

  آن وجودت برحقیقت شاهد است             نظم و نثرم من برایش زائد است

 از قیاس کس نیارد خود بجا                   خود یگانه بیند و از کس رها

 ایکه بینی خود یکی از دیگران                ظاهراست این و براین باور ممان

کشف خود کن ای فتاده در خطا                 این خطا عظمی بود از آن درآ

 مستقلی در تن وجان این ببین                   تا بیاری برخود وبرحق یقین

 این حیات ویژه ات با سیر آن                  شد اهم هر مهم اینرا بدان  

 

 سخن بهینه با دیگران

خواهم که سخن بهینه گویم                    موزون و خوش و گزیده گویم

 تا بردل دیگری نشیند                          روی خوش معرفت ببیند

  آن حالت دیگرم پسندد                        تا روی سخن به من ببندد

 گوید که ازین بهینه گوئی                      بگذر که کشد ترا بسوئی

  این اصل وجود تست بیسو                   ای بسته به سوی یاوه کم گو  

فردا که کشی تو رخت برخاک                هر گفته شود زلوح دل پاک

 گویم که کسی مگر بخواند                     گوید چه ثمر چه از تو داند

 هم مستمعی ببین نداری                         ور هست مزاحم است باری

  اینرا به سکوت جانفزائی                      گوید نه به گفته و صلائی

 گویم که برای خویش و داور                   گویم سخنی رضایت آور

 گفتار و سخن بهانه باشد                         شاید به خدا حواله باشد

شاید که به او توجه آرم                          بذری به زمین دل بکارم

 گفتار بهینه گر ندارم                             گفتار کمینه را میآرم

 گفتا به سکوت و بی زبانی                      بادا که نیاردت زیانی

 وابسته شوی اگر به اینکار                      غفلت کندت همی زیانکار

این طرز بهینه خواهی تو                         آید زخیال واهی تو

هر فکر و هنر بسا که دوری                     آرد زحقیقت و حضوری

 گفتار و هنر وسیله میدان                         برآن هدفی که عالیست آن

 

خطاب دیگران و خطاب قرآنی

  من خطاب و عتاب کس بردل             دارم و این بود یکی مشکل

شد به ذهنم خطاب قرآنی                    چون خطاب و عتاب انسانی

 آن پیامی که از ورا آید                     مشتبه میشود چه میباید

  آن خطاب لطیف نورانی                   ای بسا تیره وخشن دانی

 فرقها بین کیف گفتار است                  نه که اندر لغات و مقدار است

 فرق آنها چگونه باید دید                     چون بباید که این وآن بشنید

 آن طلب می کند صعود مرا                 این طلب میکند فرود مرا

نه که من اکثری چنین باشند                  با چنین مشکلی قرین باشند

  آن خطابش به آن من والاست              این خطابش به دیگر من هاست

  من کاذب چه داند از قرآن                  جز قیاس از کلام همنوعان

ماکه زیر خطاب قرآنیم                        مردمان را مطیع ومنقادیم

  پیروی میکنی چو از قرآن                   می شود پیروی ز یک انسان

 تا به فحوای قول همنوعان                     باشم و قول و گفته ایشان

 نشنوم آن کلام والا را                          بسته ام دیدگان بینا را

  دل اگر پاک شد ازین اقوال                   لاجرم میرود چنین اشکال

خاطرات تحکم انسان                             گر تسری دهی تو برقرآن

بی خبر از پیام آن مانی                          هرچه خوانی اسیر ونادانی

  لیک فحوای گفته دانا                           آگهی میدهد بسا ما را

 گاه فحوای گفته عارف                           هست همچون پیامی از هاتف

  چون پیمبر که آیه ای میخواند                   هر دلی سوی معرفت میراند   

 

صدای فطرت

هر صدائی که بانگ خود خواهی است             هر چه از دین بگوید آن واهی است

  هر صدائی که خیزد از فطرت                     کفر اگر گوید آورد خبرت

 گر شوم پاک از آنچه میدانم                          فهم معنی شود هم آسانم

 بی طرف بی نظر به ذهنی پاک                      میتواند بشر کند ادراک

  که چه خواهد از او همی قرآن                      سهل باشد بسا که داند آن

خواهد از او که لا اله گوید                             فکر غیر از ضمیر خود شوید

 خواهد از او که چشم بگشاید                           تا زکوری همی برون آید 

  پس بدل بنگرد حقیقت را                               پیش گیرد همی طریفت را  

بهر آزادی از جهان باید                                  برخود وبرخدای خود آید

 عبد غیرخدا نباشد او                                     با قوانین حق شود همسو

  فکر بکر ودرست میباید                                تا که توفیق او رفیق آید

  نتیجه:

 امر قرآن چو امر مردم نیست                     یافت باید که معنی آن چیست

امر مردم که ممکن الجراست                       امر قران جز این وبس والاست

 آن به ادراک نو توان دانست                       هر که بر وسع خود ازآن دانست

  درک ما درک ارتباطات است                      با خلایق که همچو طامات است

 درک دیگر طلب کند ازما                            فوق ادراک و ربط انسانها

  از ره صبر و معرفت برخویش                     اهل دل میرود دراین ره پیش 

 

 وابستگی

  این مجرد بسته بر صد دیگری               باقیاس کهتری ومهتری

 هرزمان باشد یکی ازدیگران                  واقعیت را نمیبیند عیان

  او نمیداند مجرد زاده شد                      دل به این وآن بداد و برده شد

  بردگی از بستگی آمد پدید                     بردگی را فرد وابسته ندید

 هر کسی از غیر خود باشد همی               برده یا بنده بود در زندگی

 بندگان خود بنده پرور میشوند                  کج کنند آن دیگری چون کج روند

  بندگی جاه ومال و چیز وکس                  جمله از وابستگی دانید وبس

  سلطه جوئی در همین بستر بود                سلطه جو یک برده برتر بود  

این خلاف رادی و آزادگیست                    فرد آزاده مصون ازبردگیست 

   زندگی در بستگی بگذشته است               این بواقع بهر ما چون فاجعه است  

میتوان دیدن نیازی بیهده است                    این گرایشها که برکس رفته است

 تو بجان ودل به کس آری نیاز                   این نفهمیدی که هستی بی نیاز

 بنگرآن دیگر همان چیزی که هست              نیست تصویری که در وهم تو است

 او همان او باشد وتو این توئی                    آنکه تصویری گرفت از او توئی

 پایه های  بستگیهای نهان                          جملگی باشد ز وهم بی عنان

  اینهمه شکوه زنفس بی لجام                     شکوه از وابستگی دان والسلام

  نام آن گاهی اسارت میشود                      گاه کبر وگه حقارت میشود

  آدمی بر غیر جق وایسته شد                    که  براه سیر خود پابسته  شد

 رب او گشته همانا غیر رب                      این خطا اورا فکنده در تعب

 گر بگوید ربنا الله میرهد                           بستگیها را کناری مینهد

صحت این گفته را در تجربت                      میتوان دیدن  زراه معرفت

  تجربت کردیم اینرا ای بسا                        راست آمد این حقیقت هم به ما

 استقامت نیست در ما ای عجب                    میرود از یاد و میآید تعب

خوش بود آنکو بداند که خدا                        رب او باشد میان جمع ما

 خویشتن را از تبارامروخلق                       داند اونه از تبار غرب وشرق

 خوف و حزن از قلب و جانش میرود            آدمی آزاده ونو میشود

 گر تداوم یابد این حالت دراو                       بنگرد موجود غیب از روبرو

 ما که دل دادیم برنوع بشر                          کسب بد کردیم هردم زین نظر

   او شدیم از بس به او آویختیم                      آبروی اصل خودرا ریختیم

 این سخنها بردلم زنگار شد                           بس به ظاهرگفته وتکرار شد

 وهم و ظن است وخیالست ابنهمه                    فکر وذکر واشتغال و دمدمه

"ضل عنکم" آنچه "کنتم تز عمون"                    بی چرا دان این کلام حق وچون

  آدمی در اصل خود وابسته است                    برچه کس اما نه خوش دانسته است

 شد مهم کو برچه کس وابسته شد                     برکه بسته وز کیان وارسته شد

  انبیا گفتند رب ما خداست                            عقل اکثر بهر فهمش نا رساست

  دین تقلیدی کفایت کی کند                             از اسارتها رهایت کی کند

درک دیگر باید وحالی دگر                            تا بچینی از درخت دین ثمر

 آنکه برما فیض هستی داده است                     کار مشکل پیش ما بنهاده است  

 واعظا گر غیر ازاین داری گمان                     "ام حسبتم تدخلوا الجنه.." بحوان 

  شرطی و وایسته گرددآدمی                          از صباوت او بشکل محکمی

 پس رهیدن مشکل آید بعد ازآن                        غیراز اینش هم نباشد آرمان

  آید ادراکات ما هر گه بدر                            از چنین زندان شوم پر خطر

  طور دیگر پس قضاوت میکنیم                       برحقیقت خوش نظارت میکنیم 

  ضل عنکم ما کنتم تزعمون/ قرآن/ گم شد از شما آنچه خیال میکردید

    ام حسبتم ان تدخلوا الجنه...قرآن/مشکل واردشدن به بهشت را نشان میدهد   

 

  تنهائی- یکتائی

 مسحور وجود دیگرانی                       پس قدر وجود خود ندانی

 اول بشری که در جهانست                   آنست که در دلت عیان است

  بر نشئه هستیت نگه کن                      اقدام سپس به طی ره کن

 این جمع بشر که هست بسیار                تصویروجود تست هشدار  

مصداق بشر توئی نه تصویر                  از دیده خود حجاب برگیر  

اینرا چوعیان کسی ببیند                        بر مسند معرفت نشیند

 علمی است ترا به خود حضوری            برغیر نمیکند مروری

 گر کشف کنی وجود خودرا                  بینی احدی بدون همتا

 این هستی تو بود معما                         منگر به قیاس غیر آنرا

 باید که خودت به خود شناسی                با غیر چرا تو در قیاسی

  اوصاف خود از قیاس با کس                بشناس ولی مکن به آن بس

  اوصاف وجود تست اعراض                جوهر توئی و وجود فیاض 

   ای گمشده در میان این خلق                 بین خود وکس ندیده ای فرق

  خارج زوجود تست هرکس                  این نکته بکر وطرفه وارس  

ازنو نگهی بدیگران کن                         کمترخودی خودت نهان کن

  روی از سخنی چنین مگردان                تفسیر کلامی از علی دان:

 چیزی که کنی تو گم بجوئی                   خود گم شده ای چرا نجوئی  

با خویش کنون سخن بگویم                     دنبال خودم به جستجویم

من گم شده ام خدا گواه است                   گر خویش نجویم اشتباه است

  تنها بشری که هست هشیار                   برخویشتن این منم نه اغیار

از قول کسان تصور از خود                   پیدا شده بی تدبر از خود

 نسبت به کسان شناختی خود                   کافی نشد این وباختی خود

 در قالب بستگی به مردم                       خودرا چوشناختی شدی گم

 دریاب دمی وجود خود را                     تثبیت مکن رکود خودرا     

 چون خود به قیاس کس شناسی                خودرا نشناسی او شناسی

  تصویر کسان چوخود ببینی                   در تست فلانی وفلانی 

  بیگانه شوی زخویش ناچار                   مائیم همه چنین گرفتار

 کردیم وجود خود فراموش                    خودخواهی ازآن کشیم بردوش

اثبات وجود خود نمائیم                         از شدت جهل وخود ستائیم

 نقش دگران کنیم ایفا                           غافل زخودیم وگیج وکانا

 همنوع من از چه شد بت من                  در جان من ازچه کرد مسکن

  بیهوده بت از کسان چه سازی               با آنکه نباشدت نیازی

 برخیز و ببین که واحدی تو                   در خانه یار واردی تو

 در هستی خویش کاملی تو                    در فطرت خویش فاعلی تو

 زان روی که قدر خود ندانیم                  محتاج واسیر این وآنیم

در کار معاش احتیاج است                     اما نه دلیل امتزاج است

  در بیع و شرا سزد بکوشیم                   اما نه خود به کس فروشیم  

  هر گاه که خود به خود شناسی               خودرا نکنی زکس قیاسی

  از قالب غیر خود برآئی                       دانی تو حقیقت رهائی

 پس راه بری به سوی دیگر                     این راه هدایت است بنگر

  گهگاه به خود چنین بگفتم                      بیدارشدم دوباره خفتم

 هرچند که من بدورم از خویش                بگذار ولی تو پای در پیش

از منطق وحرف وامر بگذر                    براصل وجود خویش بنگر

 شاید که خدا مدد نماید                           آئی به خودت چنانکه شاید

 این هستی اگر رود زمیدان                     آن هستی ما شود نمایان

 این هستی تو اگر عیان است                   آن هست تو ازنظر نهان است  

  "این" بنده خلق در زمین است                 "آن" بنده بنده آفرین است

  پرسم گهی از خودم که من کیست           بینم که جواب بهر آن نیست   

در پاسخ پرسش  من از کیست                 بینم که همی جز از خدا نیست

  دادیم به خویش خود شهادت                  در روز الست با صداقت  

شاهد نگرفت دیگران را                        برهستی تو زانس وجان را 

 تنها تو شدی به خویش آگاه                     دیدی که خدای تست الله  

این خلق زتو خبر ندارند                        براصل تو هان نظر ندارند

 خود عرضه چرا کنی به ایشان               اندر جهت خلاف ایمان    

 

 یاد صحیح خدا:  

کردگارا یاد خود را یاد کن                     در دلم زانکه بواقع یاد نیست 

 اینچنین یادی ندارد ارزشی                    باشد اندر بند نفس  آزاد نیست

  رو به مخلوق آورم کو وجه تو              حرف و گفت و صوت من جز باد نیست

 گفت و صوت از ارتباط مردمی است       یاد تودرظرف این ابعاد نیست

 ذکر من شد اقتباس از دیگران                بهر من جز ذکر بی بنیاد نیست

 از خطاب دیگرانم دل خراب                 وز خطاب تو دلم آباد نیست

 باتو مقدورم نشد خلوت کنم                   پس ترا بامن مگر میعاد نیست!

  گرنشیند یاد تو اندر دلم                       دیگرم از نام و وردت یاد نیست

 خود نبردی این مرا زیر خطاب              وز رسولان وسع استمداد  نیست

 سجده آرم برتو از امر ونیاز                 ای بسا بینم که دل سجاد نیست

  وه چه دور افتام از درگاه تو                هم مجال گریه وفریاد نیست

  جویم استمداد از تو هر زمان               این منیت  لایق امداد نیست

منکه دورافتاده ام از اصل خود              آنچه گفتم جای استبعاد نیست

 ازازل دل داده ام بر این وآن                مشکلات من جز این رخداد نیست  

گر به ظاهردل سپردن بس خوش است     آن به نفس خود به جزبیداد نیست

 من بجای صنع تو مصنوع تو               دیدم وزین رو روانم شاد نیست

 کردگارا کفر دلها را بشو                   زانکه کافر قابل ارشاد نیست

  آنچه جاکرده بدل بیماری است            مژده کاین بیماریم همزادنیست

 یاد خودرا یاد کن: یاد خودرا یاد حقیقی کن

 

 اتکا به خلق:

 کم کسی دارد به خالق اعتنا                   زانکه بر مخلوق دارد اتکا

دارد احساس حضوری باکسان                مانده غافل از حضورش در جهان

 ربط خلقی چون شود بی اعتبار              رو به خالق میکند از اضطرار

 لیک باید بینشی دیگر ورا                     تارسد توفیق بی چون وچرا

 هم ببیند نشئه هستی خویش                    تا ببیند وحدت ومستی خویش

 ای عجب در دیگران حل گشته ایم           از وجود خویش غافل گشته ایم

 برده گشتیم از ازل ما العیاذ                   فکر وارستن نکردیم اتخاذ

 منکه مغروق غم و افسرده ام                 زان بود که بندگان را بنده ام

 آنکه او شاداست اندر بردگی                 شادیش باشد زنوع هرزگی  

دیده ام براعتبار دیگران                        اصل هستی را که ماندم در زیان

هرزمان زین بندگی مانم بدور                 بیش وکم آید مرا حال حضور

 زابتدا وابسته شد فکروروان                  تا به آخر پس تداوم یابد آن

  تا نباشد سعی و کوشش در بشر             هرگز از این بندگی ناید بدر

  ابتدا وابستگی بودش ضرور                 حالیا باید کند ازآن عبور

 بنگرد آزاد باشد در جهان                     در حضور خالقش داردامان

  گرچه این آسان نماید با زبان                 در عمل شد مشکلاتش بیکران 

 

 گریه فاطمه  در سوک پدر:

گریه فاطمه در سو ک پدر                     دهد از فاجعه ای سخت خبر  

که تو برخلق بصیرت دادی                    رفتی و باز ببستند بصر

 "خشم تو خشم منست " این گفتی             از پس غیب به حالم بنگر

 من فقط وارث و فرزند تو ام                 چه کنم گر نخورم خون جگر  

شاهد ظلم بود دختر تو                         که ندارند به راه تو نظر

  کینه را از تو نهان میکردند                  در غیاب تو سر آورد بدر

 گر نگریم زفراغت چکنم                      شامی آمد که بر او نیست سحر  

  گریه فاطمه برماست پیام                     وان کتابی زحدیث است وخبر

فاش بر مسلم ومومن گوید                     رسم پیغمبرت از یاد مبر

 راه او معرفت وبیداریست                    نروی تا ره خسران وضرر  

مبر از یاد که داری در پیش                   راه طولانی و پر پیچ وخطر

گر اسیر خود ودنیا شده ای                    خویش دریاب و زدنیا بگذر   

 

  کیفیت مهر فاطمه به پدر:

 آن شنیدم که دخت ییغمبر                باعث وحی سوره کوثر

 آنکه در شان او خدا فرمود             صاحب ده پسر بود ابتر

  آنکه بر وفق آیه تطهیر                 لقبش طاهر است و هم اطهر

 آنکه در وصف او پدر قرمود          از زنان جهان بود برتر

 آنکه اندر خورش نبود کسی            جز علی تا که باشدش همسر

  آنکه در رحلت رسول خدا             بانی شیعه بود وهم رهبر

  آنکه در آسمان دین خدا                 میدرخشد همیشه چون اختر 

  مهر بسیار بر پیمبر داشت              گوئیا بود بهر او مادر  

از پس رحلت پدرگوئی                   در دل وجان او فتاد اخگر  

گریه میکرد وناله سر میداد              هر شب وروز در فراق پدر

    نزد صاحبدلی چنین گفتم              که چنین است رسم هر دختر  

که پدررا عزیز میدارد                    عرق خویشی نهفته در گوهر

او که فرزند منحصر میبود                داشت مهر پدر بسی در سر

  با عتابی شدید گفت که هان              کار پاکان زخود قیاس مبر

 فاطمه همدم ملائک بود                   حال اورا به چشم دل بنگر

  ما تماشا گران این سوئیم                اولیا ناظران سوی دگر

 فاطمه عاشق نبوت  بود                   پدرش بود بهر او مظهر

معنی مهراو ولایت بود                    آنچه در دین حق بود محور  

عشقش ازاوج معرفت میخاست           برطریق خدا و پیغمبر 

   آن ز وا رستگی  نشان دارد           نیست وابستگی درآن محور

  گرنداری تو وسعت وحالی             پس نداری ز راز عشق خبر

گفتم آری ندارم این حالت                  کمتر این را به جد کنم باور

 گفت گویم مثال روشن تر                 پس حقیقت بدان وراه ببر

 قصه شمس ومولوی دانی                 آوراین قصه را به پیش نظر

  عشق بیچون مولوی برشمس             نکته دارد برای اهل بصر

شمس را چهره ای الهی یود               داشت براهل دل نفوذ و اثر

 شمس را جذبه ای چنین بوده است       کن قیاسی تو حال پیغمبر

  چهره آن نبی الهی بود                    جاذب جمله ویژه آن دختر

 این مثل بود پیش من ملموس               موجی از معرفت فتاد به سر 

 

    رسوائی و والائی  

برلب پرتگاه رسوائی                           جنب کوهی زعز و والائی

  میرود عمرمان به خوف وامید                تا رسد روح ما به ماوائی

 راه تاریک و پر خم و پیچ است               کو چراغی به راه پیمائی

  من ندانم چه میشود یارب                     هم ندانم مرا چه فرمائی

  گر چراغ است چشم من کوراست            بی چراغم ویا به بینائی

 قدرت از تست من بحق هیچیم                  هستیم را فقط تو می پایی

  همه مدیون تست زندگیم                        خواهم این خود سری ببخشائی

خواهم این خویشتن زمن گیری                   بینش ومعرفت بیفزائی

   به خود آییم اگر به او آئیم                      برود از میان من ومائی  

 من بود پرتگاه رسوائی                           روح ما کوه عز و والائی

  چونکه من گوئی ومرادت اوست               از منیت دگر مبرائی

  آیتی از خدا وجود  منست                       من بود در جهان معمائی

  گر لباس منیتش به تن است                      میرسد بانگ کوس رسوائی

  وه که در خود نموده ای محبوس                نور حق را زفرط کانائی

 نور حق در قفس نمیماند                          زانکه باشد زجنس اعلائی

  این قفسهای تنگ خود خواهی است             طعمه های حریق عقبائی

  در سرراه ما چو گردنه هاست                   کن تامل به راه پیمائی 

 

   بهترین کار تربیت

  کودک اندر محیط تر بیتش                 در یکی پیله میشود محبوس  

وارد پیله میشودکم کم                         ای بسا بخت او شود معکوس

 خوی و آداب اولیای او                      همچو یک پیله ایست نامحسوس

  باید اورا تولدی دیگر                        تا شود با خدای خود مانوس

  بهترین کار تربیت اینست                    کودک از خوی بد شود محروس

  عالم تربیت چنین گفتا                         نه بدی کن به او نه اورا لوس

  خوی بد در مربی کودک                     ور بود هست جای صد افسوس

  این سخن را مگیر شعر وخیال              علمی است ومسلم وملموس 

 

     ضربه انگشت نگار  

 ما چو طبلیم  که هستیم خموش                 از یکی ضربه برآریم خروش

نرسد ضربه اگر برجانی                         بی صدا ماند وبی شورش وجوش

  حکمت رنج و مصائب بینم                     گه که اوضاع میابم مغشوش

  ضربه را میزند انگشت نگار                   خواهد او تا که بیائی برهوش

 گر بخواهی که به تو لطف کند                   بردل آگاهی خود سخت بکوش

 دست رسوا گر حق را نازم                      زانکه برداشت زحیلت سرپوش

  ره تقوی بگشاید به کسان                         کند ارکان تعلق مخدوش

  تا که بیکس نشوی کس نشوی                   گرچه این گفته گرانست به گوش

 تا بکی کس شدنم حیله گریست                   حیله گر توشه نگیرد بردوش

 متعلق به نگاری نه به کس                        عیب وابستگی خویش مپوش

  چونکه میگفت ترا یار" الست"                   خود بلی گفته ای  ای دوست بهوش

  ارزش این سخنان نازل نیست                    توگمان دار بود بانک سروش